Khi một người vừa giữ chức giám đốc doanh nghiệp đồng thời làm việc tại một công ty khác theo hợp đồng lao động, vấn đề được nhiều người quan tâm là:
“Trong trường hợp này phải đóng BHXH ở đâu? Có phải đóng cho cả hai nơi làm việc hay không theo quy định mới nhất của pháp luật?”
Bài viết dưới đây tổng hợp và giải đáp theo Luật Bảo hiểm xã hội 2024 và các hướng dẫn pháp luật liên quan, giúp bạn hiểu rõ quyền lợi và nghĩa vụ về BHXH khi vừa là giám đốc vừa là lao động ở nơi khác.
1. Quy định chung
Trước hết, pháp luật Việt Nam quy định rõ những ai phải tham gia BHXH bắt buộc:
- Người lao động làm việc theo hợp đồng lao động từ 01 tháng trở lên phải tham gia BHXH bắt buộc;
- Từ 01/07/2025, theo Luật BHXH 2024, phạm vi đối tượng được mở rộng, trong đó có cả giám đốc và người quản lý doanh nghiệp dù có hưởng lương hay không; tức là những người này thuộc đối tượng bắt buộc tham gia và đóng BHXH.
Điều này mang ý nghĩa là:
- Nếu bạn là giám đốc doanh nghiệp và cũng là lao động tại công ty khác, bạn đều phải tham gia BHXH bắt buộc cho từng vai trò phù hợp với quy định.
2. “Đóng BHXH ở đâu?” – Trường hợp vừa là giám đốc vừa là lao động
Trong trường hợp bạn làm giám đốc doanh nghiệp A và đang ký hợp đồng lao động tại công ty B, thì có thể hiểu như sau:
2.1 Đối với vai trò lao động tại công ty B
- Khi bạn làm việc ở công ty B theo hợp đồng lao động (từ 01 tháng trở lên), thì công ty B có trách nhiệm kê khai và đóng BHXH bắt buộc cho bạn theo hợp đồng lao động này.
2.2 Đối với vai trò giám đốc của doanh nghiệp A
- Theo quy định mới nhất, giám đốc (kể cả không hưởng tiền lương) phải tham gia và đóng BHXH bắt buộc theo Luật BHXH 2024 kể từ 01/07/2025.
- Do đó, doanh nghiệp A (nơi bạn là giám đốc) có nghĩa vụ kê khai và đóng BHXH riêng cho bạn với tư cách là người quản lý doanh nghiệp.
2.3 Vậy có thể đóng BHXH cho cả hai nơi?
- Về nguyên tắc, nếu bạn thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc ở cả hai nơi (công ty B theo hợp đồng lao động và doanh nghiệp A theo vai trò quản lý), thì bạn sẽ cần tham gia đóng BHXH tại cả hai nơi.
- Quy định về đóng BHXH nhiều nơi tương tự như đối với người có nhiều hợp đồng lao động: nếu người lao động ký nhiều hợp đồng lao động với nhiều đơn vị thì:
- BHXH, bảo hiểm thất nghiệp được đóng theo hợp đồng lao động đầu tiên,
- BHYT đóng theo hợp đồng có mức lương cao nhất,
- Bảo hiểm tai nạn lao động – bệnh nghề nghiệp được đóng theo từng hợp đồng (mỗi nơi).
Tuy nhiên, đối với trường hợp giám đốc kiêm lao động, pháp luật mới năm 2025 bổ sung thật rõ ràng rằng giám đốc phải tham gia BHXH bắt buộc trong bất kỳ doanh nghiệp nào mà họ giữ chức vụ quản lý, kể cả không hưởng lương.
Điều này dẫn đến việc doanh nghiệp nơi bạn làm giám đốc và doanh nghiệp nơi bạn làm lao động đều phải có trách nhiệm đăng ký và đóng BHXH tương ứng theo các điều kiện kinh tế và vị trí của bạn.
3. Cách xác định nơi đóng BHXH khi có hai hợp đồng
Hiện nay, pháp luật vẫn áp dụng nguyên tắc về đóng BHXH nhiều nơi nếu người đó thuộc đối tượng đóng BHXH bắt buộc ở nhiều nơi:
- Với người lao động có nhiều hợp đồng lao động, pháp luật quy định đóng BHXH theo hợp đồng lao động đầu tiên; các hợp đồng khác không phải đóng BHXH bắt buộc cho BHXH bắt buộc theo quy định.
- Riêng với giám đốc/doanh nghiệp quản lý kể cả không hưởng lương thì có đối tượng riêng trong luật từ 01/07/2025 nên cần kê khai đóng BHXH riêng cho đối tượng này.
Vì vậy, trong trường hợp này, thông thường bạn cần:
- Công ty nơi bạn làm lao động theo hợp đồng: kê khai và đóng BHXH bắt buộc theo hợp đồng lao động;
- Doanh nghiệp nơi bạn là giám đốc: kê khai riêng và đóng BHXH bắt buộc cho bạn với tư cách là người quản lý doanh nghiệp.
Do quy định mới bị mở rộng nên trong thực tế, để tránh rủi ro sai sót pháp luật BHXH, các doanh nghiệp và người lao động nên phối hợp với cơ quan BHXH địa phương để kê khai và thực hiện đúng từng vai trò pháp lý.
4. Quy định mới liên quan đến đóng BHXH
Một số điểm pháp luật đáng chú ý liên quan đến việc đóng BHXH khi vừa là giám đốc vừa là lao động:
4.1 Phạm vi mở rộng đối tượng phải tham gia
- Luật BHXH 2024 mở rộng phạm vi bắt buộc tham gia BHXH, trong đó bao gồm cả người quản lý doanh nghiệp (như giám đốc), kể cả họ không hưởng tiền lương từ doanh nghiệp đó.
4.2 Nghĩa vụ của doanh nghiệp
- Doanh nghiệp phải kê khai và đóng BHXH cho giám đốc và lao động theo đúng quy định đối tượng.
- Nếu không thực hiện đầy đủ, doanh nghiệp có thể bị xử phạt hành chính về BHXH.
4.3 Không ảnh hưởng quyền lợi đóng BHXH
Việc đóng BHXH tại nhiều nơi (nếu thực hiện đúng) không làm mất quyền lợi đóng BHXH của người tham gia — thời gian đóng tại mỗi nơi đều được ghi nhận để tính quyền lợi hưởng chế độ BHXH sau này.
5. Kết luận
Vấn đề “đóng BHXH ở đâu khi vừa là giám đốc vừa là lao động ở nơi khác?” theo quy định mới nhất có thể được tóm tắt như sau:
- Khi bạn làm giám đốc doanh nghiệp A và làm lao động thuê tại công ty B, bạn phải đóng BHXH ở cả hai vai trò nếu cả hai nơi đều thuộc đối tượng phải tham gia BHXH bắt buộc.
- Công ty nơi bạn làm lao động phải kê khai và đóng BHXH theo hợp đồng lao động;
- Doanh nghiệp nơi bạn là giám đốc phải kê khai và đóng BHXH cho bạn với tư cách là người quản lý doanh nghiệp theo quy định mở rộng từ 01/07/2025.
- Việc này dựa trên các quy định mới của Luật BHXH 2024 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025.
Như vậy, người lao động gặp trường hợp vừa là giám đốc vừa là lao động cần phối hợp với cơ quan BHXH và đơn vị sử dụng lao động để thực hiện nghĩa vụ đóng BHXH đúng pháp luật, đảm bảo quyền lợi BHXH lâu dài.
